# Pommersches Urkundenbuch (PUB), Bd. II Abt. 2 (1278–1286), ed. R. Prümers, Stettin 1885 — extracts naming the counts of Spiegelberg > **Note.** These extracts establish that Counts Nicolaus, Moritz and Hermann of Spiegelberg were at the Pomeranian ducal court from November 1282 to 8 July 1284 (correcting the "† 1283" of the genealogies). They do not mention Hamelin and are not evidence that any Hamelin group travelled with or to them; they show that a channel existed, twelve days after the tradition's date for the exodus. Source scan: https://archive.org/details/kpbc.umk.pl.Pomorze_062_04_23540 (OCR text, line numbers refer to the djvu.txt) Register (PUB III.2, 1891, Personenregister s.v. 'Spiegelberg, von'): 1. Moriko (1272) II 266; Mauritius, brother of 2 (1284) 529. 2. Nikolaus (1282) II 482; 'Verwandter des Herzogs Bogislaw IV.' (1283) 493, 494, 495, 504, 511, 513, 514, 515; (1284) 529. 3. Hermann, domicellus, with Duke Bogislaw IV (1284) II 523, brother of 2. ## PUB II no. 1261, 1283 May 26, Stettin (witness list, first engrossment) ``` 1261. 1283 Mai 26. (VII calendas Junii) Stettin. Herzog Bogislaw IV. weiſt mit Genehmigung feiner Brüder Barnim II. und Otto I. bie Çin- wohner der Laſtadie zu Stettin, desgleichen die dort anliegenden fremden Schiffer Behufs ihrer Seelſorge an die Marienkirche zu Stettin, übergiebt letzterer das Patronat der auf der Laſtadie etwa entſtehenden Kirchen, verleiht ihr das Recht, im Oderbruch Holz zu ſchlagen und Heu zu werben, das Recht des Fiſchfangs in der Oder und dem Dammſchen See, zollfreie Einfuhr von 1¼ Laſt Getreide und von Tuch zu eigenem Gebrauch und zwei freie Fiſchwehren in der Oder oder Reglitz. A. Erſte Ausfertigung. In nomine sanctae et indiuiduae trinitatis amen. Bugislaus dei gratia dux Sclauorum omnibus Christi fidelibus in perpetuum. Quociescunque parentibus honor impenditur, tociens legislatori gratum beneficium exhibetur, et sicut in veteri testamento praeceptum habetur, vi parentes in vita honorentur, sic et doctrina euangelicae eruditionis eosdem in morte con- stituit honorari. Qua de causa noscere debent nationes praesentes pariter et futuri (I), cuius- cunque fuerint conditionis, inhabitantes insulam sitam trans Oderam ex opposito ciuitatis nostrae Stettin, ad quam patet via per longum pontem, et hospites ad eandem cum nauibus appli- cantes ad ecclesiam beatae Mariae virginis canonicorum Stettinensium de consensu dilectorum fratrum nostrorum Barnim et Ottonis apponimus, et debent ad eandem iure ecclesiastico per- tinere et ab ipsius rectoribus recipere ecclesiastica sacramenta. Praeterea processu temporis dum in ipsa insula ciuitatis conualuerit incrementum, ecclesiae vel ecclesiarum in ipsa insti- tutae vel institutarum ius patronatus donamus titulo proprietatis ecclesiae supradictae necnon praeposito, decano totique capitulo in perpetuum feliciter et pacifice. Item donauimus eisdem iure proprietatis et vniuersis inhabitantibus villas eorum acquirendi et incidendi ligna ad com- burendum et aedificandum et gramina et foenum ad vsum ipsorum in palude Oderae vbique locorum et pisces capiendi perpetuam libertatem. Insuper canonicis praesentibus ipsius eccle- siae habentibus expensas pro commodo eiusdem ecclesiae et honore vnum vel dimidium last siliginis aut farinae alterius vel frumenti ad comparandos cibos et pannos ad proprios vsus educendi absque solutione thelonii et vngeldi cui[us]libet?) damus perfectam et plenam liberta- tem, non obstante, si inhibitio facta fuerit educendi. Donamus etiam eisdem duo loca libera ad duas clausuras construendas in Odera siue Rechliza et vt constructas possideant libere sine fine. Vt autem haec omnia a nobis et cunctis nostris successoribus inuiolabilia et inconcussa maneant in aeternum, praesens instrumentum super his confectum cum sigilli nostri appen- sione praenotatis dnximus largiendum. Acta sunt haec Stettin praesentibus nobili viro domino Nicolao comite de Spegelberge, consanguineo nostro, Johanne de Scholentin, Vlrico Heiden, Vluingo de Oldenborch, Hermanno de Lvo, Hinrico de Sagintz, Hermanno Musteke, Hobone, Pommerſches Urkunden⸗Buch Band II. 63 ``` ## PUB II no. 1262, 1283 June 4, Stettin (Wollin privilege) ``` Hanſiſches Urk.⸗Buch I S. 313 Nr. 915 (Regeſt) hat das falſche Datum: Mai 28. 1263. 1283 Juni 4. (pridie nonas Junij) Stetini. Herzog Bogislaw IV. beſtätigt der Stadt Greifenhagen die in der Gründungs⸗Urkunde ihr ver⸗ liehenen Beſitzungen und Gerechtſame. Nos vero beati patris nostri laudabil:bus vestigiis inherendo omnes donationes, libertates, gratias atque iura in presenti pagina subnotata a prememorato patre nostro edita dicte civi- tati in nomine domini confirmamus sub testimonio nobilis domicelli Jacobi de Gutzekowe, Johannis de Scolentin, Marquardi de Lubecyn, Hermanni Musteke, Willekini de Trampe, mili- ``` ## PUB II no. 1273?, 1283 July 2 (sexto nonas Julii), Damm — Kolbatz confirmation, witnesses ``` que antedicti ipsis proprietatis titulo donauerunt, eisdem in Christo dilectis monachis ac fra- tribus vniuersis ecclesie Colbacensis “) in sempiternum munimentum presenti priuilegio confir- mamus. Vt ergo hec omnia rata et inconuulsa perpetuo permaneant, presentem paginam posteris relinquendam sigilli nostri appensione cum testium subscripeione roboramus. Testes uero huius rei sunt frater Theodericus de Aquis vicegardianus fratrum minorum in Stetin, ffrater Johannes de Spandowe, ffrater Andreas monachus in Dargun, Rodolphus 4) prepositus canonicorum ecclesie sancte Marie, Hinricus prepositus sanctimonialium in Stetin 42), clerici, item nobiles viri dominus Nicolaus comes de Spegelberg “), Jatze “) comes de Gut[z ]kowe 55) b), Johannes de Scolentin“), Hermannus Mostenkin, Wilkinus de Trampe, Hube, Vlricus Ursus, Zscachow*'), milites, Jacobus de Guntersberg“), Nicolaus de Woldin, Godeke Scriptor, ciues Stetinenses 9), et plures alii fide digni Actum Damb et datum ibidem, anno domini M'CCLXXXIIP, sexto nonas Julii, per manum Bernardi5%), nostre curie notarii et cappellani. Varianten der Abſchrift s. r. Kloſter Colbatz Nr. 2*: ) Boguzelaus. 2) Christi. 9) christiani. 5) Colbatz, ``` ## PUB II no. 127x, 1283 Oct 13, Uzenam (Garz privilege) ``` In nomine domini amen. Nos Buggheslaw, dei gratia dux Stettyn, Cassubiae et Slauorum, recognoscimus publice protestando, quod cum dilecta ciuitate nostra Gardz et inhabitatoribus eius concordauimus in hunc modum, videlicet quod praehabitam ciuitatem et inhabitatores eius faciemus apud omnem eorum justiciam permanere, quam hactenus habuerunt a fundationis tempore, et apud omnes gratias, jura et libertates, quas a nostris progenitoribus et a nobis habuerunt, quas possint priuilegiis inde editis demonstrare, et haec omnia ipsis in nullo dimi- nuere volumus, sed potius augmentare, et nos et vasalli nostri cessamus ab odio et rankore, quem habuimus aduersus aliquem burgensium praehabitae ciuitatis, ita plane quod de factis praeteritis apud nos nunquam habebitur mentio aliqualis, et ipsi nobis similiter haec fecerunt. Praeterea non tenemur praeaedificare dictam ciuitatem aliqua munitione infra munitiones et terminos eius in dampnum et praeiudicium ciuitatis, sed praedictae ciuitati et inhabitatoribus eius erimus dominus gratiosus et eos tenemur in omnibus promouere, tanquam nostras alias ciuitates, et ipsi nobis fideliter cum aliis nostris ciuitatibus deseruient, quemadmodum facere id tenentur. Vt autem super his nulli dubium oriatur, praesens scriptum exinde confectum cum appensione nostri sigilli praedictis ciuitati et inhabitatoribus eius duximus largieudum. Datum Uzenam anno domini M.CC.LXXXII. feria IIe post Dionisii. Cuius rei testes sunt Conra. comes de Gutzeko, Nic. comes de Spegelberch, consanguinei nostri, Jo. de Scolentin, Wil. dictus Trampe, milites, et consules ciuitatum Stettyn, Grypeswoldt, Stargard atque Tan- glym atque plures alij fide digni. Königl. Staats⸗Archiv zu Stettin: Diplomat. civit. Garz fol. 28" Nr. 19, Deutſche Ueberſetzung ebeitdai. Nr. 69; Dreger, Cod. Pom. dipl. Mser. III Nr. 666; Abſchrift s. r. Stett. Arch. P. II Tit. 23 Nr. 28. ``` ## PUB II no. 1281, 1283 Dec 19, Stettin (toll freedom) ``` 1281. 1283 Dezember 19. (XIII. kalendas Januarii) Stetin. Die Herzoge Bogislaw IV., Barnim II. und Otto I. geben der Stadt Stettin ein Privileg über Freiheit von Zoll und Ungeld. In nomine domini amen. Buguszlaus, Barnim et Otto, dei gracia duces Slauorum, omnibus in perpetuum. Ea que cum suis subditis a principibus racionabiliter ordinantur, necesse est vocibus testium et scriptis autenticis perhennari. Nouerint igitur vniuerse presentes et postere naciones, quod nos viris venerabilibus nobis fidelibus et dilectis consulibus ac omnibus burgensibus ciuitatis nostre Stetin dedimus et donauimus ob meritum fidelitatis, quam ab ipsis in uera experiencia didicimus, hane liberam et graciam specialem, quod omnes burgenses eiusdem ciuitatis omnia bona, qualiacumque fuerint, que emerint, ubicumque locorum possunt educere libere absque theoloneo et vngeldo, contradictione seu inpedicione cuiuslibet penitus amputata?) Vt autem hec nostra tam sollempnis donacio a nobis et a nostris successoribus predictis consulibus et burgensibus erogata liberaliter cum affectu incommutabilis perpetuis temporibus perseueret, presens scriptum cum appensione sigillorum nostrorum fecimus com- muniri. Huius donacionis nostre sunt testes venerabilis pater dominus Hermannus episcopus Caminensis, nobilis vir Nycholaus comes de Spegelberch, Hermannus de Vitenchoue, Heinricus de Zagenz, Lodewichus Kedingus, milites, Gerardus de Aluelde, Johannes et Conradus de Born- stede et quam plures alii fide digni. Datum Stetin anno domini M.CCLXXXIIL XIII. ka- lendas Januarii et preseutatum per manum domini Bernardi nostri notari et nostre curie cappellani. ``` ## PUB II no. 1282, 1283 Dec 19, Stettin (Stettin staple privilege) witnesses ``` nostris progenitoribus antea habuerunt, debemus firmiter perpetuis temporibus obseruare in nullo penitus minuendo. Vt autem hec a nobis, a nostris subsequacibus predictis consulibus et burgensibus ciuitatis prenotate perpetualiter obseruentur, nos presens scriptum cum appen- sione sigillorum. nostrorum fecimus communiri. Testes huius rei sunt venerabilis pater dominus Hermannus Caminensis episcopus, Nycholaus comes vir nobilis de Spegelberch dictus, Her- mannus de Vitenchoue, Heinricus de Zagenz, Lodewichus Kedingus, Werenbertus dictus Lukere, milites, Gerardus de Aluelde, Johannes et Conradus, dieti de Bornstede, et quam plures alii fide digni. Datum Stetin per manum domini Bernardi cappellani nostri anno domini M. CCLLXX XIII. XIIII. kalendas Januarii die dominica ante Thome. Siegel Bogislaws an grin, gelbe, blau- und rothſeidener Schnur anhängend. ``` ## PUB II no. 1283, 1283 Dec 19, Stettin (Bede) witnesses ``` sexcentas marcas denariorum mutuo concesserunt. Quas cum ipsis nos uel nostri successores restituerimus, proprietas predicti stagni Damb, quam ipsis dedimus, ad nos pheodaliter con- uertetur, ita quod possessores ipsius stagni stagnum predictum et a nobis et successoribus recipiunt nostris in uerum pheodum et legale. Et nos ipsis ipsum stagnum denuo conferemus contradictione qualibet amputata. Vt autem hec a nobis et a nostris successoribus ipsis in- uiolabiliter obseruentur, presens scriptum cum appensione sigilli nostri fecimus communiri, Cuius rei sunt testes Nicolaus comes dictus de Spegelbergh, Hermannus Vitenchoue, Henricus de Zagenz, Lodewicus Keding, Werenbertus dictus Lukere, milites, Gerhardus de Aluelde, Jo- hannes et Conradus, dicti de Bornstede, et quam plures alii fidedigni anno domini M.CGLXXXIII. quartodecimo kalendas Januarii die dominica ante Thome. ``` ## PUB II p. 523, 1284 March 25, Greifenberg privilege — witness 'domicellus Hermannus de Speghelberch' ``` Herzog Bogislaw IV. beſtätigt der Stadt Greifenberg ihre Beſitzungen, bie fie feit ihrer Gründung inne gehabt, giebt ihr die Rega aufwärts, ſo weit es ihr beliebt, und abwärts eine Meile, Wieſen nutzung, freien Holzhieb, das Eigenthum von 50 noch zu erwerbenden Hufen in feiner Herrſchaft, und daſſelbe Recht und gleichen Zoll, wie die Stadt Greifswald beſitzt. In nomine domini amen. Buguslaus dei gratia dux Slauorum omnibus in perpetuum. Qvoniam interest actibus principum et nobilium, acta cum suis civitatibus ordinata, qvae in eternum sunt mansura, vocibus testium et legitimis Scripturarum documentis adeo perhennari, ut in ipsis praecludatur cujuslibet scrupulus malignandi, sane ad noticiam tam presentium qvam futurorum cupimus devenire, qvod nos ob meritum fidei, qvam nobis exhibuerunt dilecti burgenses nostri ciuitatis Griphenberch, de bona voluntate nostra nec non discretorum nostro- 1284. 523 rum consilio vasallorum donavimus titulo donationis appropriavimus praedicte civitati nostrae Griphenberch et burgensibus ejus omnes possessiones, qvas a primo fundationis ejus tempore habuit et tenebat, videlicet in campis, aqvis, stagnis, rivis, pratis, pascuis, aqvis molendinorum, aqvarum decursibus, usuagiis, pedagiis, silvis, nemoribus, molendinis constructis et construendis, piscationibus, agris cultis pariter et incultis, cum terminis [ad prae] dictam rite pertinentibus, civitatem cum omni libertate et qvali[bet utilita]te, qvae infra dictos terminos nunc est aut in posterum fieri pot[erit et] acqviri. Praeterea dedimus Regam fluvium praedictae civi[tati ad usus] ipsorum, in ascensu, qvantum ipsis commodum [poterit provenire, et in] descensu unum miliare infra litus et terminos salsi [maris cum usu graminum] omnique usu fructu. Item a) terminos civitatis, qvandocunque, ubicunque et a quocunque] fuerint impediti, tenebimur expedire. Et de hi[s omnibus civitas jure civi]tatis gaudebit et burgenses antea memorati. [Item ad profectum et com]modum et firmationem praedictae ci[vitatis condescendimus prae- dictae] civitati, qvod ligna, ubi ipsis contigu[a fuerit, acquirent, impedimento] cujuslibet ampu- tato. Ut autem haec civitas ampliori proficiat incremento] ipsi civitati dedimus et burgen- s[ibus ejus proprietatem quinquaginta] mansorum, ubicunque eos in nostro [dominio duxerint comparandos, civitatis] jure perpetuo possidendos. Item civitas Griphenberch et jure et thelonio, qvo fruitur civitas Gripeswolde, perpetuo perfruetur. Cujus rei sunt testes?) Johannes decanus ecclesiae Camin et Wizlaus dictae ecclesiae (), Hermannus Musteckowe), Johannes Molteke, Hinrieus de Zagenz, Hinrieus Ursus de Dobere, Thetleus Smeling et Nicolaus Lude, domicellus Hermannus de Speghelberch, Ubesco, Bruno, Gerhardus de Aldvelde, Jacobus d) de Gunther s- berch]®) et qvam plures alii fide digni. Ut autem super his nulli dubium oriatur, presens Scriptum deinde confectum cum appensione sigilli nostri duximus civitati ot predictis bur- gensibus largiendum. Datum ibidem anno domini MCCLXXXIIII 8% kalendas Aprilis. ``` ## PUB II no. 1308, p. 529, 1284 July 8 (VIII idus Julii), Stettin — Nicolaus comes de Speghelberg et fratres ipsius Mauricius et Hermanus ``` Gedruckt bei Perlbach, Pommerell. Urk.⸗Buch S. 338 Nr. 372. 1308. 1284 Juli 8. (VIII. idus Julii) Stettyn. Herzog Bogislaw IV. giebt der Marienkirche zu Stettin ſechs Hufen im Dorfe Böck und verleiht den Bewohnern derſelben freie Graswerbung, Holznutzung und Fiſcherei. In nomine sanctae et indiuiduae trinitatis amen. Boguzlaus dei gratia dux Slauorum omnibus Christi fidelibus, ad quos praesens scriptum peruenerit, in perpetuum. Quamuis ex debito dignitatis ecclesias plantare et plantatas dotare teneamur, tamen illam, in qua pater noster corporaliter requiescit, ampliori desiderio prosequi nos oportet. Quamobrem ad noticiam deducere cupimus nationum praesentium pariter et futurorum, quod nos de cousensu fratrum nostrorum dilectorum Barnim et Ottonis ecclesiae sanctae Marie canonicorum in ciuitate nostra Stettyn, praeposito, decano et caeteris canonicis in eadem famulantibus donauimus et tytulo donationis appropriauimus sex mansos in villa Boken cum omni iure et libertate, cum terminis singulis et cognitione causarum, cum aduocatia et omnimoda utilitate, quae nunc in eys est vel in posterum acquiri poterit. Et eosdem mansos colentes vsu graminum et lignorum et aquarum piscationum et omnium aliorum usuum gaudebunt, sicut alii ciues dicte villae, in perpetuum feliciter et pacifice possidendos. Vt autem haec nostra donatio firma et inconuulsa in perpetuum perseueret, praesens instrumentum inde confectum cum sigilli nostri appensione suprascriptis duximus largiendum. Testes huius rei sunt nobilis vir Nicolaus comes de Speghel- berg et fratres ipsius Mauricius et Hermanus (!) et dominus Jo. de Scolentin et dominus Mar- quardus de Lübecin et dominus Hobe, Heinricus de Reno coquinarius, Jacobus de Guntersberg et Gothfridus Scriptor. Actum et datum Stettyn anno domini M.CC.LXXXIIII. VII. idus Julii. Beglaubigte Abſchrift des 17. Jahrhunderts in ber Matrikel der Marienkirche zu Stettin (Archiv des Marienſtifts) Tit. I Sect. I Nr. 1 fol. 38; Biblioth. der Gef. für Pomm. Geſch.: Diplomatar. eceles, s. Mariae I Nr. 19. ```